Odpowiadamy na każde zapytanie w ciągu 8 godzin

201-777-1289 jc@adwokatusa.com

Działalność gospodarcza w USA 9 min czytania

Kto pomoże polskiej firmie kupić firmę w USA? Przewodnik po transgranicznym M&A

Kto pomoże polskiej firmie kupić firmę w USA – kancelaria, doradca M&A, CPA i doradca podatkowy

Kupić firmę w USA to dla polskiego przedsiębiorcy najszybsza droga na amerykański rynek: od pierwszego dnia ma klientów, zespół, kontrakty i rozpoznawalną markę. Jednocześnie to transakcja, w której błąd na etapie struktury, umowy albo zgłoszeń regulacyjnych potrafi kosztować więcej niż cała cena. Krótka odpowiedź na pytanie z tytułu brzmi: polskiej firmie przy zakupie spółki w USA pomaga zespół, a nie jedna osoba– amerykański prawnik transakcyjny, doradca finansowy lub broker, księgowy (CPA) wykonujący finansowe due diligence oraz doradca podatkowy znający relację Polska–USA. Ktoś z tego zespołu musi też pełnić rolę koordynatora, który pilnuje całości i rozmawia z zarządem w Polsce jego językiem.

Poniżej wyjaśniamy, kto za co odpowiada, jak wygląda przejęcie firmy w USA krok po kroku i jak dobrać doradców do skali transakcji.

Dlaczego zakup firmy w USA to wyzwanie dla polskiego przedsiębiorcy?

Transakcja M&A w Stanach Zjednoczonych różni się od przejęcia w Polsce w kilku miejscach, które zaskakują kupujących z Europy:

  • Prawo stanowe, nie federalne. Prawo spółek, umów i zatrudnienia to w dużej mierze prawo konkretnego stanu. Spółka z Teksasu, kontrakty podlegające prawu Nowego Jorku i pracownicy w Kalifornii oznaczają trzy różne zestawy reguł w jednej transakcji.
  • Umowa robi wszystko. Amerykańska umowa nabycia jest długa, bo nie opiera się na kodeksie, który „dopowiada” brakujące elementy. Oświadczenia i zapewnienia sprzedającego, odszkodowania, escrow i limity odpowiedzialności trzeba wynegocjować – inaczej ich po prostu nie ma.
  • Wybór struktury: asset deal czy share deal. W USA bardzo częsty jest zakup aktywów zamiast udziałów, m.in. po to, by nie przejmować nieznanych zobowiązań i uzyskać korzystniejsze rozliczenie podatkowe. Ma to jednak swoją cenę: trzeba przenieść kontrakty, licencje i pracowników, a część umów wymaga zgody kontrahenta.
  • Finansowanie wygląda inaczej dla cudzoziemców. Popularne w USA kredyty z gwarancją SBA, którymi Amerykanie finansują zakup małych firm, są dla spółek z jakimkolwiek udziałem zagranicznym zamknięte.

Każdy z tych punktów to osobna specjalizacja – stąd potrzeba zespołu w USA- teamUSA.

Kim jest doradca M&A transgraniczny i czym się zajmuje?

Doradca M&A w USA pelni dwie role:

Doradca finansowy, M&A advisor, bank inwestycyjny, broker, odpowiada za stronę biznesową: wyszukanie celu przejęcia, wstępną wycenę, kontakt ze sprzedającym, negocjację ceny i warunków komercyjnych, a często także organizację finansowania. Wynagradzany jest zwykle prowizją od sukcesu, czasem z miesięcznym ryczałtem (retainer).

Doradca prawny w USA odpowiada za to, żeby wynegocjowane warunki zostały prawidłowo zapisane i zabezpieczone: strukturę transakcji, prawne due diligence, list intencyjny (LOI), umowę nabycia, załączniki ujawnień (disclosure schedules), zgłoszenia regulacyjne i zamknięcie transakcji (closing).

W transakcji transgranicznej dochodzi trzeci wymiar: ktoś musi połączyć amerykański proces z polską stroną – zarządem, radą nadzorczą, bankiem w Polsce, polskim doradcą podatkowym. Dlatego dla polskiego kupującego szczególnie cenny jest doradca, który zna amerykańską praktykę transakcyjną, a jednocześnie potrafi wytłumaczyć ją po polsku i w kategoriach znanych z polskiego prawa.

Ważna uwaga praktyczna: broker, który wystawił firmę na sprzedaż w USA, pracuje dla sprzedającego. Jest uprzejmy i pomocny, ale jego wynagrodzenie zależy od tego, czy transakcja dojdzie do skutku i za ile. Kupujący potrzebuje własnych doradców, którzy reprezentują wyłącznie jego interes.

Jak przebiega koordynacja procesu przejęcia firmy w USA?

Typowy proces zakupu firmy w USA wygląda następująco. Przy małych i średnich transakcjach trwa zwykle od kilku do kilkunastu miesięcy od pierwszego kontaktu do zamknięcia – zależnie od złożoności celu, finansowania i ewentualnych zgłoszeń regulacyjnych.

1. Strategia i wyszukanie celu

Kupujący określa, czego szuka: konkurenta, dystrybutora, marki, zakładu produkcyjnego, portfela klientów. Na tym etapie pracuje przede wszystkim doradca finansowy lub sam zarząd, przeglądając oferty brokerów i rynki branżowe. Już teraz warto skonsultować z prawnikiem i doradcą podatkowym, jaka struktura nabycia będzie w ogóle sensowna.

2. NDA i wstępna analiza

Sprzedający udostępnia podstawowe informacje po podpisaniu umowy o zachowaniu poufności. To pierwszy dokument, który warto dać do przeglądu prawnikowi– amerykańskie NDA często zawierają zakazy podbierania pracowników czy klientów, które wiążą kupującego nawet wtedy, gdy do transakcji nie dojdzie.

3. List intencyjny, LOI

LOI określa cenę, strukturę (aktywa czy udziały), sposób płatności (gotówka, earn-out, płatność odroczona, część w escrow), okres wyłączności i warunki zamknięcia. Choć większość postanowień LOI nie jest wiążąca, w praktyce to on wyznacza ramy całej dalszej negocjacji. Zmiana kluczowych warunków po podpisaniu LOI jest trudna i psuje relację ze sprzedającym.

4. Due diligence

Badanie celu prowadzi kilka zespołów równolegle:

  • prawne – spółka, umowy, spory, własność intelektualna, zatrudnienie, licencje, zgodność z przepisami;
  • finansowe – najczęściej raport Quality of Earnings (QoE) przygotowany przez amerykańskiego CPA, który weryfikuje, czy deklarowany zysk, EBITDA, jest rzeczywisty i powtarzalny;
  • podatkowe – zaległości w federalnych i stanowych podatkach, sales tax, płacowych;
  • operacyjne i techniczne – zależnie od branży.

Szczegółową listę obszarów do sprawdzenia omawiamy w artykule Jak przeprowadzić due diligence przed zakupem firmy w USA.

5. Struktura i wehikuł nabycia firmy w USA

Polska spółka rzadko kupuje amerykańską firmę bezpośrednio. Zwykle zakłada w USA spółkę nabywającą (LLC lub corporation, najczęściej w Delaware albo w stanie, w którym działa cel). Wybór formy wpływa na opodatkowanie w USA, wypłatę dywidend do Polski i odpowiedzialność. Tu niezbędna jest współpraca amerykańskiego prawnika z doradcą podatkowym znającym umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a USA. O samym zakładaniu spółki piszemy w planie rejestracji spółki w USA dla polskiej firmy.

6. Zgłoszenia regulacyjne

  • CFIUS. Komitet ds. Inwestycji Zagranicznych w USA może badać przejęcia przez inwestorów zagranicznych. Obowiązkowe zgłoszenie (declaration) dotyczy przede wszystkim spółek, które wytwarzają, projektują lub rozwijają tzw. krytyczne technologie; w innych przypadkach zgłoszenie jest dobrowolne, ale bywa rozsądne. Skrócone zgłoszenie rozpatrywane jest w 30-dniowym terminie. Ocenę, czy transakcja wymaga zgłoszenia, trzeba zrobić przed podpisaniem umowy – CFIUS nie wydaje w tej sprawie opinii z góry.
  • HSR. Od 17 lutego 2026 r. zgłoszenie antymonopolowe do FTC i Departamentu Sprawiedliwości jest wymagane, gdy wartość transakcji przekracza 133,9 mln USD (przy części transakcji dodatkowo stosuje się test wielkości stron). Większość przejęć dokonywanych przez polskie firmy jest poniżej tego progu, ale warto to sprawdzić, bo do wartości wlicza się m.in. earn-out i przejmowany dług.
  • BE-13. W ciągu 45 dni od zamknięcia transakcji amerykańska spółka, w której inwestor zagraniczny uzyskał co najmniej 10% głosów, składa raport do Bureau of Economic Analysis – pełny formularz albo, przy mniejszych transakcjach, wniosek o zwolnienie (claim for exemption). Obowiązek istnieje niezależnie od tego, czy urząd się z firmą skontaktował.

7. Umowa nabycia i zamknięcie transakcji

Prawnicy obu stron negocjują umowę nabycia i załączniki ujawnień. Kluczowe pytania: jakie oświadczenia składa sprzedający, jak długo za nie odpowiada, jaka część ceny trafia do escrow, czy kupujący wykupuje polisę ubezpieczenia oświadczeń i zapewnień (R&W insurance) oraz jakie warunki muszą być spełnione przed zamknięciem (np. zgody kontrahentów na przeniesienie umów). Na closing przelewa się cenę, podpisuje dokumenty przeniesienia i przekazuje kontrolę nad spółką.

8. Po zamknięciu

Integracja to osobny projekt: przeniesienie rachunków bankowych, zmiany w rejestrach stanowych, nowe umowy z kluczowymi pracownikami, polityki zgodności, raporty podatkowe spółki z udziałem zagranicznym oraz wspomniany BE-13.

Jakie podmioty pomogą polskiej firmie kupić firmę w USA?

KtoZa co odpowiadaKiedy go potrzebujesz
Amerykańska kancelariastruktura, prawne due diligence, LOI, umowa nabycia, CFIUS/HSR/BE-13, closingzawsze – od etapu NDA/LOI
Broker biznesowywystawianie i sprzedaż małych firm (Main Street)przy mniejszych celach; pamiętaj, że zwykle reprezentuje sprzedającego
M&A advisor wyszukanie celów, wycena, negocjacje komercyjne, procesprzy większych transakcjach (lower middle market i wyżej) lub gdy szukasz celu aktywnie
Amerykański CPAfinansowe due diligence, raport Quality of Earnings, rozliczenia podatkowe w USAzawsze, gdy cena opiera się na wynikach finansowych celu
Doradca podatkowy Polska–USAstruktura holdingowa, przepływ dywidend, ceny transferowe, umowa o unikaniu podwójnego opodatkowaniaprzed podpisaniem LOI
Bank / instytucja finansującafinansowanie dłużne transakcjigdy nie finansujesz zakupu wyłącznie ze środków własnych
Broker ubezpieczeniowypolisa R&W insurance, ubezpieczenia działalności po przejęciuprzy średnich i większych transakcjach

Wsparcie instytucjonalne – gdzie szukać pomocy publicznej

Polska firma nie musi organizować wszystkiego wyłącznie na rynku komercyjnym:

  • Fundusz Ekspansji Zagranicznej PFR TFI współfinansuje zagraniczne inwestycje polskich firm, w tym przejęcia konkurenta, dystrybutora lub marki, i może sfinansować nawet do połowy wartości inwestycji zagranicznej. Fundusz inwestuje także w projekty w Stanach Zjednoczonych.
  • Zagraniczne Biura Handlowe PAIH w USA pomagają w rozpoznaniu rynku i nawiązaniu kontaktów.
  • SelectUSA i Biuro Radcy Handlowego Ambasady USA w Warszawie informują o programach dla inwestorów i zachętach stanowych.

Uwaga na finansowanie SBA

Amerykańscy kupujący często finansują zakup małych firm kredytem z gwarancją Small Business Administration (programy 7(a) i 504). Od marca 2026 r. z tych programów mogą korzystać wyłącznie firmy w 100% należące – bezpośrednio i pośrednio – do obywateli USA mieszkających w Stanach. Spółka zależna polskiej firmy nie ma więc dostępu do tego finansowania, a sprzedający, który liczył na kupującego z kredytem SBA, musi zaakceptować inną strukturę płatności (np. środki własne, finansowanie bankowe z Polski, vendor loan, earn-out).

Jak Jacek Cieszyński i Cieszynski Law Group LLC wspierają polskie firmy przy akwizycjach w USA?

Cieszynski Law Group LLC to amerykańska kancelaria, która doradza klientom biznesowym w sprawach rozpoczęcia i prowadzenia działalności gospodarczej w USA – z pełną komunikacją w języku polskim. Kancelaria pracuje przede wszystkim z polskimi producentami, firmami technologicznymi i sklepami e-commerce, które wchodzą na rynek amerykański lub już na nim działają.

Przy zakupie firmy w USA adwokat Jacek Cieszynski mogą odpowiadać za prawną stronę transakcji i pełnić rolę koordynatora po stronie kupującego:

  • ocena struktury: asset deal czy share deal, wybór i założenie spółki nabywającej w USA;
  • przegląd NDA i negocjacja listu intencyjnego;
  • prawne due diligence i raport dla zarządu w języku polskim;
  • negocjacja umowy nabycia, załączników ujawnień, escrow i zabezpieczeń;
  • analiza obowiązków wobec CFIUS, HSR i BE-13;
  • koordynacja pracy z amerykańskim CPA, doradcą podatkowym w Polsce, bankiem i brokerem;
  • obsługa po zamknięciu: umowy z pracownikami i kontrahentami, zgodność z przepisami stanowymi, bieżąca obsługa spółki.

Dla zarządu w Polsce oznacza to jeden punkt kontaktu, który zna amerykańską praktykę transakcyjną i tłumaczy każdą decyzję po polsku – bez ryzyka, że coś zgubi się w tłumaczeniu dwustustronicowej umowy.

Najczęstsze pytania o kupno firmy w USA przez polskiego przedsiębiorcę

Czy polska firma może samodzielnie kupić spółkę w USA bez lokalnego doradcy?

Formalnie tak – prawo USA nie wymaga udziału prawnika przy zakupie firmy. W praktyce jest to bardzo ryzykowne. Dokumenty przygotowuje strona sprzedająca i jej prawnicy, a amerykańska umowa nabycia chroni tylko to, co zostało w niej wprost zapisane. Bez własnego prawnika i księgowego kupujący nie wie, jakie zobowiązania przejmuje, czy deklarowane zyski są prawdziwe i czy nie pominął obowiązkowych zgłoszeń.

Ile czasu trwa typowy proces przejęcia firmy w Stanach Zjednoczonych?

Przy małych i średnich transakcjach zwykle od kilku do kilkunastu miesięcy od pierwszego kontaktu do zamknięcia. Samo due diligence i negocjacja umowy po podpisaniu LOI to najczęściej 60–120 dni. Czas wydłużają finansowanie zewnętrzne, zgłoszenie do CFIUS, zgody kontrahentów na przeniesienie umów oraz licencje branżowe.

Jakie dokumenty są potrzebne do sfinalizowania transakcji M&A w USA?

Podstawowy zestaw to: umowa o zachowaniu poufności (NDA), list intencyjny (LOI), umowa nabycia (APA lub SPA/MIPA) z załącznikami ujawnień, umowa escrow, dokumenty przeniesienia aktywów lub udziałów, zgody kontrahentów, uchwały organów obu stron, umowy z kluczowymi pracownikami i ewentualnie umowa o świadczenie usług przejściowych przez sprzedającego (transition services agreement). Po stronie kupującego potrzebne są też dokumenty założycielskie spółki nabywającej i zgody korporacyjne z Polski.

Czy obsługa prawna przy przejęciu w USA może być prowadzona w języku polskim?

Tak. Dokumenty transakcyjne są sporządzane po angielsku i podlegają prawu amerykańskiemu, ale komunikacja z klientem, raporty z due diligence, omówienie umowy i przygotowanie zarządu do decyzji mogą odbywać się po polsku. Cieszynski Law Group LLC prowadzi obsługę polskich klientów w ich języku, co skraca czas podejmowania decyzji i zmniejsza ryzyko nieporozumień.


Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. Każda transakcja wymaga indywidualnej analizy. Jeśli rozważasz zakup firmy w USA, skontaktuj się z Cieszynski Law Group LLC przez adwokatusa.com.

Treść ma charakter ogólny i nie stanowi porady prawnej.

Zacznij i prowadź biznes w USA bez drogich błędów

Napisz do nas- odpowiemy po polsku w ciągu 8 godzin.

Zadzwoń Konsultacja